نوع نگهداری از کول فره ایذه بدون کارشناسی است
سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی خوزستان مشکل عمده در کول فره را فرسایش سنگنگارههای آن عنوان کرد.
مجتبی گهستونی در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) در خوزستان بیان کرد: نگهداری کارشناسی نشده سازمان میراث فرهنگی استان خوزستان و سکوت اسفبار در خصوص نقش برجستههای کول فره ایذه منجر به مرگ تاریخی این اثر منحصر به فرد ایلامی در مهمترین شهر برخوردار از نقش برجستهها شده است.
او خاطرنشان کرد: در حالی که پنج سال از برداشت پوشش نگارکندههای این محوطه تاریخی میگذرد نه تنها تا به حال هیچ تصمیمی برای نگهداری از این گنجینه گرفته نشده بلکه علاوه بر تغییرات جوی به دفتر خاطرات برخی افراد ناآشنا به تاریخ تبدیل شده است.
به گفته وی: سازمان میراث فرهنگی با اختصاص اعتباری بالغ بر 480 میلیون تومان قصد دارد با یک اقدام ضروری بر تعداد دستشوییهای این محوطه افزوده و آن را کف پوش کند.
گهستونی ادامه داد: رویش گیاهان در بین نقشها، ترک خوردن سنگها، نمزدگی، نقش بستن خطوط نامنظم و یادگارینویسی با اشیای نوک تیز و نصب پوششهای فلزی به صورت مقطعی به عنوان عامل مخرب از جمله عوامل نابود کننده پیدرپی این سنگنگارهها هستند.
وی یادآور شد: تاکنون اعتبارات متعددی بالغ بر 70، 140 و 400 میلیون تومان برای رفع آسیبهای پیش رو به کول فره اختصاص دادهاند که هیچ یک به طور مفید هزینه واقعی نشده است.
سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی خوزستان با اشاره به ضرورت نگهداری کارشناسانه این سنگنگاره افزود: کشورهای صنعتی در امر باستانشناسی، حفظ، احیا و نگهداری از سنگهای تاریخی، تحقیقات و تجربیات زیادی کسب کردهاند که باید از این تجربیات استفاده کرد.
گهستونی متذکر شد: در حفظ سنگ تهویه هوا اهمیت به سزایی داشته و هوازدگی و رطوبت برای آثار تاریخی از جمله سنگها مضر میباشد. این در حالی است که آثار تاریخی طی سدهها و هزارهها با شرایط خاصی خو گرفته و نباید به یکباره آنها را از این شرایط دور کرد.
او خاطرنشان کرد: حفاظت از سنگنگارهها به روشهای مختلفی امکانپذیر است و در کنار آن ساماندهی این محوطه به عنوان یک موزه فضای باز از اهمیت زیادی برخورداراست اما با این حال تعیین حریم و روشن کردن وضعیت مالکیت زمینهای محوطه از مهمترین اقدامات ضروری در آن به شمار میرود.
سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی خوزستان خواهان نظارت دستگاههای مسؤول بر نحوه تصمیمگیریهای فردی و معیارهای تعیین شده برای اختصاص اعتبارات در استان به مکانهای تاریخی و این محوطه باستانی شد.
گفتنی است کول فره، در شمال ایذه، از مکانهایی است که بیشترین میزان نقش برجستههای ایلامی را میتوان در آن دید. کول فره شامل شش نقش برجسته از مراسم مذهبی ایلامیان است که قدمت آن به حدود 2700 سال پیش برمیگردد.
