عملیات کاوش نجات‌بخشی یکی از پروژه‌هایی است که از سال‌های گذشته و هم‌زمان با گسترش عملیات عمرانی در کشور در اطراف محوطه‌های باستانی انجام می‌شود. این امر، با افزایش سدسازی در کشور، شکل ویژه‌تری به خود گرفت، به‌طوری که در پژوهشکده‌ی باستان‌شناسی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کاوش‌های نجات‌بخشی و مطالعات باستان‌شناسی در محوطه‌ی سدهای در حال ساخت به‌صورت خاص پی‌گیری می‌شدند.

از نمونه کاوش‌های انجام‌شده به مطالعات باستان‌شناسی سد سیوند، سد‌های کارون و سد سیمره می‌توان اشاره کرد. سد جره نیز یکی از این پروژه‌ها بود، ولی نکته‌ی جالب توجه درباره‌اش این است که هیچ سابقه‌ی مطالعاتی درباره‌ی کاوش سد تاریخی جره در پژوهشکده‌ی باستان‌شناسی وجود ندارد!

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، اواسط سال ۱۳۸۴ مدیر وقت اداره‌ی میراث فرهنگی و گردشگری رامهرمز از کلنگ‌زنی یک سد مخزنی در پشت سد ساسانی جره بدون گرفتن استعلام از سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خبر داد.  ادامه »

مسؤول انجمن دوستداران میراث فرهنگی رامهرمز گفت: احداث سد جدید جره در رامهرمز به عنوان یک طرح ملی بسیار مطلوب است اما اجرایی شدن این طرح ملی در کشور نباید سد باستانی جره این شهرستان را تحت‌الشعاع قرار دهد.

منصور معتمدی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) ‌در خوزستان اظهار داشت:‌ آبگیری سد جدید در اطراف سد باستانی جره رامهرمز نباید باعث به زیر آب رفتن یک سد تاریخی دیگر شود. هر دوی این سدها ملی بوده و از ارزشی برابر برخوردار می‌باشند. البته این سد بسیار مقاوم بوده به طوری که با گذشت ۱۷۰۰ سال قدمت در زیر آب نیز از بین نخواهد رفت.

وی افزود: مهمتر از سد جره خانه‌های اطراف این سد واقع در روستای جره می‌باشند که همگی به صورت یکدست و متحدالشکل با طاق‌های ضربی و قوسی این روستا را تشکیل می‌دهند. در ساخت خانه‌های منحصر به فرد این روستا که در استان نظیر ندارند مصالحی همچون گچ کوره و سنگ قلوه به کار رفته و به هیچ عنوان از مصالحی همچون تیرآهن و چوب استفاده نشده است.
 ادامه »

سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان با اشاره به آبگیری سد جره در بهمن ماه ‌جاری گفت: سازمان میراث فرهنگی اقدامات خود را در راستای مستندسازی برای این سد تاریخی ارائه کند.

مجتبی گهستونی امروز در گفتگو با خبرنگار فارس در اهواز اظهار داشت: برخی از مقامات مسئول در وزارت نیرو اظهار داشته‌اند که سد جره در بهمن ماه سال‌جاری به مرحله آبگیری می‌رسد و برای این اقدام، سازمان میراث فرهنگی کشور هیچ اعتراضی ندارد که این مسئله با واقعیت فاصله زیادی دارد.

وی افزود: چگونه ممکن است که سدی تاریخی با پیشینه یک‌هزار و۷۰۰ ساله در جریان آبگیری سد جره به زیر آب برود و به طور کامل نابود شود و از طرف متولی اصلی نگهداری این سد، هیچ‌گونه اعتراضی نشود، چنین موضوعی بسیار تعجب برانگیز است.

این دوستدار میراث فرهنگی با اشاره به خساراتی که ساخت سد جره در منطقه عمومی رامهرمز به وجود آورده است، گفت: در این منطقه به دلیل ساخت شبکه‌های پایین‌دست سد، تپه‌های تاریخی بسیار زیادی از بین رفته است که می‌توان از جمله این تپه‌ها به زیر زرد، پاگچی، مولوچه، شاه جنید، عباس علی، گوراب و قزو اشاره کرد.  ادامه »

یک فعال میراث فرهنگی از غرق شدن سد ساسانی جره که در فهرست آثار ملی نیز به ثبت رسیده در صورت آبگیری سد جدید رامهرمز خبر داد.

سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان در گفتگو با خبرنگار مهر با اعلام این مطلب گفت: برای احداث سد رامهرمز تا کنون به دهها محوطه و اثر تاریخی آسیب وارد آمده است و پس از آبگیری مخزن این سد که عملیات احداث آن از اوایل سال ۷۵ آغاز شده آبگیری فاز دوم در تراز بالاتر به گنجایش ۲۴۰ میلیون متر مکعب از ۸۹ به بعد قابل دستیابی است.

مجتبی گهستونی افزود: اجرای این سد تا کنون ۹۰۰ میلیارد ریال از محل درآمدهای عمومی هزینه در پی داشته و ظرفیت آن ۶۰ میلیون متر مکعب است و تامین آب مورد نیاز زمینهای کشاورزی دشت رامهرمز به وسعت ۲۲ هزار و ۳۰۰ هکتار، کنترل سیلاب رودخانه زرد و امکان تولید انرژی برق آبی به میزان ۴۸ گیگاوات ساعت در سال از مزایای این سد محسوب می شود.  ادامه »

خبری که در حوزه میراث فرهنگی تازگی ندارد خبر حفاری‌های غیرمجاز است.

گویا هر روز باید این اخبار را بشنویم و تنها افسوس بخوریم برای آثار ارزشمندی که در این حفاری‌های غیرمجاز به یغما می‌روند. هنوز ماجرای جیرفت و کاوش‌های غیرقانونی در چندسال گذشته را از یاد نبرده‌ایم که این بار کالبد‌شکافی تاریخ در خوزستان صورت می‌گیرد. آخرین خبر را سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی مخابره می‌کند. با او تماس می‌گیریم. آنقدر از نگرانی «جوبجی» حرص و جوش خورده که نفس‌نفس‌ زنان از پشت خط سخن می‌گوید. گویی یکی از عزیزانش را خطر بزرگی تهدید می‌کند.

اردیبهشت‌ماه ۱۳۸۶ هنگام عملیات خاکبرداری شرکت آب‌وبرق خوزستان در یک محوطه ۲هزار و ۵۰۰ساله در رامهرمز، ۵۰۰ قطعه طلای هخامنشی به‌دست آمد  که به دوره ایلامی تعلق داشت. در میان آنها، صدها اثر تاریخی از جنس‌های مفرغ، نقره، طلا، استخوان‌ها و زیورآلات مربوط به پادشا‌هان بود و حالا بعد از گذشت حدود ۳ سال از این کشف بزرگ حفاری‌های غیرمجاز در این محدوده  صورت می‌گیرد. راستی تلاش برای خروج چندتن آثار باستانی توسط یک دیپلمات آرژانتینی را به یاد دارید؟ آن آثار از کجا به دست آمده بودند؟  ادامه »

مسؤول انجمن دوستداران میراث فرهنگی رامهرمز گفت: ۲ رشته منسوخ شده قفل‌سازی سنتی و صندوق‌سازی در حال حاضر توسط استادکاران این شهرستان در حال فعالیت است.

منصور معتمدی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) در خوزستان اظهار کرد: ۲ رشته قدیمی قفل‌سازی سنتی و صندوق‌سازی که از مدت‌ها پیش در استان منسوخ شده در حال حاضر توسط ۲ تن از استادکاران پیر و قدیمی در حال تولید است.

او ادامه داد: پس از بازدید معاون صنایع دستی و معاون گردشگری آن‌ها درصدد گسترش کارگاه‌های خود و احیای بیش‌تر این رشته‌ها در استان برآمدند.

وی افزود: البته رشته‌های دیگری همچون جاجیم‌بافی نیز در این شهرستان تنها با داشتن یک استادکار که به دلیل رونق نداشتن بازار کار دست از فعالیت کشیده است در حال منسوخ شدن می‌باشد اما مسؤولان میراث فرهنگی پس از بازدید از کارگاه این استاد کار او را تشویق به فعالیت کردند.  ادامه »

آرمان شیشه گر رییس هیات باستان شناسی محوطه باستانی جوبجی که به منظور تعیین حریم جوبجی در رامهرمز به سر می برد متوجه حفاری غیر مجاز این محوطه شده است.

سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان گفت: اخبار دریافتی حاکی از آن است که آرمان شیشه گر پس از ترانشه زدن در بخش هایی از محوطه باستانی جوبجی به منظور تعیین حریم پس از ترانشه زدن فردای صبح روز ترانشه زدن در یکی از نقاط متوجه حفاری غیر مجاز شده است.

مجتبی گهستونی افزود: داستان از این قرار است که تعیین حریم محوطه جوبجی که کشف گنجینه بی نظیر آن همگان را به حیرت وادار کرد از دو هفته پیش آغاز شده و طی این مدت نیروی یگان حفاظت، و نیروی انتظامی به طور کامل امنیت آن را مورد توجه قرار نداده اند. این در حالی است که زمینه حفاری های غیر مجاز در چنین مواقعی بسیار قوی است و نیروی نظامی باید تا پایان تعیین حریم امنیت آن را تضمین کند.

وی از سازمان میراث فرهنگی خوزستان و یگان حفاظت خواستار توجه به امنیت محوطه جوبجی در زمان تعیین حریم و پس از آن شد.

این هیات هم‌اکنون فعالیت خود را با یک گروه شش نفری آغاز کرده و موفق به ایجاد ۲۰ گمانه در این منطقه شده‌است.

مسؤول انجمن دوستداران میراث فرهنگی رامهرمز گفت: در یک ماه گذشته ۲ حفاری غیرمجاز در تپه‌های باستانی این شهرستان، هر کدام به عمق پنج متر، انجام شد.

منصور معتمدی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) در خوزستان اظهار داشت: طی یک ماه اخیر ۲ حفاری غیرمجاز در تپه‌های باستانی رامهرمز یکی در فاصله هفت کیلومتری و دیگری در فاصله ۳۰ کیلومتری این شهرستان، هر کدام به عمق پنج ‌متر، صورت گرفته است.

وی افزود: متاسفانه یکی از علت‌های حفاری غیرمجاز در این شهرستان گستردگی سایت‌های آن و همچنین افزوده شدن ۲ شهر هفتگل و رامشیر است. این در حالی است که مسؤولان محلی وقوع چنین اقدامی را به کلی تکذیب می‌کنند.

او خاطرنشان کرد: بلافاصله پس از اطلاع از وقوع چنین حادثه‌ای و مشاهده اداره میراث فرهنگی و یگان حفاظت را مهرمز مساله به سازمان میراث فرهنگی استان اطلاع داده شد اما بر خلاف انتظار تاکنون هیچ اقدامی در این زمینه صورت نگرفته است.

به گفته معتمدی: تلاش نیروهای یگان حفاظت اداره میراث فرهنگی رامهرمز با همکاری اعضای انجمن دوستداران میراث فرهنگی این شهرستان درخور توجه می‌باشد اما کمبود امکانات و از جمله وسایل نقلیه از دلایل ضعف در عملکرد این یگان محسوب می‌شود.  ادامه »

در پی کشف تعدادی اشیاء باستانی به جای مانده از خاک‌برداری بیل‌مکانیکی در محوطه ایلامی جوبجی، انجمن‌های میراث فرهنگی تاریانا و رامهرمز خواستار دقت نظر در کاوش‌های باستان‌شناسی در این محوطه شدند. تا کنون دو لبه تابوت همراه پرچ مفرغی و لبه ظروف مفرغی در خاک‌های حفاری شده محوطه دیده شده است.

در پی کشف تعدادی اشیاء باستانی به جای مانده از خاک‌برداری بیل‌مکانیکی در محوطه ایلامی جوبجی، انجمن‌های میراث فرهنگی تاریانا و رامهرمز خواستار دقت نظر در کاوش‌های باستان‌شناسی در این محوطه شدند. تا کنون دو لبه تابوت همراه پرچ مفرغی و لبه ظروف مفرغی در خاک‌های حفاری شده محوطه دیده شده است.  ادامه »

به گفته فرماندار رامهرمز پس از بارها پیگیری بالاخره باستان‌شناسان برای ادامه مطالعات خود راهی جوبجی می‌شوند. این درحالی است که قول رسیدگی به وضعیت میراث فرهنگی این شهرستان بارها از سوی سازمان میراث فرهنگی داده شده است.

فرمانداری رامهرمز با انتقاد از عملکرد سازمان میراث فرهنگی خوزستان در این شهر تاریخی، نسبت به حضور دوباره باستان‌شناسان در محوطه ایلامی جوبجی اظهار امیدواری کرد و خواستار عملی شدن قول‌ها و وعده‌های این سازمان شد.

«بهرام ایلخاص‌زاده»، فرماندار رامهرمز دراین‌باره به CHN گفت: «بارها نسبت به وضعیت میراث فرهنگی رامهرمز با رئیس و معاونین سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان خوزستان ملاقات داشتم و هر بار قول‌ها و وعده‌هایی داده می‌شد، اما کمتر به آن وعده‌ها عمل شده است.»

وی در ادامه گفت: «پس از پیگیری‌های مکرر قرار شده تا خانم شیشه‌گر دوباره به جوبجی بیایند و مطالعات خود را آغاز کنند. قرار است این مطالعات در زمینه گمانه‌زنی و تعیین حریم محوطه باستانی جوبجی باشد.»  ادامه »